Επισήμως, η Ντέλσι Ροντρίγκες παρουσιάζεται ως η προσωρινή ηγέτιδα της χώρας. Στην πράξη, όμως, η πραγματική δύναμη βρίσκεται στα χέρια δύο ανδρών που στάθηκαν δίπλα της όταν καταδίκαζε δημόσια την αμερικανική επιχείρηση. Ο υπουργός Εσωτερικών Διοσντάδο Καμπέγιο και ο υπουργός Άμυνας Βλαντίμιρ Παδρίνο ελέγχουν την αστυνομία, τον στρατό και τα παραστρατιωτικά σώματα που διασφάλισαν την παραμονή του Μαδούρο στην εξουσία για πάνω από μια δεκαετία μέσω φόβου και βίας.
Μαδούρο χωρίς Μαδούρο: Ποιος κρατά πραγματικά την εξουσία
Ο Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι η Ροντρίγκες έχει δεσμευτεί στην Ουάσιγκτον ότι θα συνεργαστεί, τώρα που ο Μαδούρο αντιμετωπίζει πολυετή φυλάκιση στις ΗΠΑ. Ωστόσο, πρώην Αμερικανοί διπλωμάτες προειδοποιούν ότι η εξουσία της παραμένει εύθραυστη, όπως αναφέρει η Wall Street Journal.
«Αν ο Καμπέγιο ή ο Παδρίνο το θελήσουν, μπορούν να την παραμερίσουν άμεσα», τονίζει ο Μπράιαν Νάρανχο, πρώην ανώτερος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ. «Είναι αυτοί που ελέγχουν τους ανθρώπους με τα όπλα και αυτοί έχουν την τελική λέξη».
Η ιστορία της Βενεζουέλας δείχνει πόσο εύθραυστη είναι η εξουσία. Ο στρατός υπήρξε καθοριστικός θεσμός είτε για την κατάλυση είτε για την αποκατάσταση της δημοκρατίας και παραμένει ο μόνος κρατικός μηχανισμός που λειτουργεί, έστω και διεφθαρμένα.
Ο Διοσντάδο Καμπέγιο θεωρείται ο σκληρός εκτελεστής του καθεστώτος. Πρώην στρατιωτικός και παλιός σύντροφος του Ούγκο Τσάβες, υπηρέτησε για χρόνια ως το «νούμερο δύο» πίσω από τον Μαδούρο και ενίσχυσε τη δύναμή του ελέγχοντας παραστρατιωτικές ομάδες που καταστέλλουν διαδηλώσεις.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες έχει εκδοθεί επικήρυξη 25 εκατ. δολαρίων για υποθέσεις ναρκωτικών και θεωρείται βασικό πρόσωπο στο Cartel de los Soles, ένα δίκτυο στρατιωτικών εμπλεκόμενο στη διακίνηση κοκαΐνης, χρυσού και καυσίμων.
Ο Βλαντίμιρ Παδρίνο, πιο σιωπηλός αλλά εξίσου επικίνδυνος, είναι τετράστερος στρατηγός και επικεφαλής των ενόπλων δυνάμεων από το 2014. Κράτησε τον στρατό πιστό στον Μαδούρο απέναντι σε επανειλημμένες προσπάθειες πραξικοπήματος και διατηρεί στενές σχέσεις με την Κούβα και τη Ρωσία. Φέρεται να ελέγχει λιμάνια, κοινωνικά προγράμματα και παράνομες δραστηριότητες. Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η ανοχή σε αυτές τις πρακτικές διασφάλιζε την πίστη του στρατεύματος.
Η Βενεζουέλα μετά τον Μαδούρο και το αμερικανικό στοίχημα
Για την Ουάσιγκτον, το στοίχημα είναι να πειθαρχήσει την παλιά ελίτ χωρίς να προκαλέσει χάος. Η σύλληψη του Μαδούρο απέδειξε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να πλήξουν την κορυφή, αλλά δεν κατέστρεψε τον μηχανισμό.
Γι’ αυτό και, παρά τη λαϊκή αντιπάθεια προς τον Μαδούρο, στους δρόμους της Βενεζουέλας δεν υπήρξαν πανηγυρισμοί. «Ο κόσμος φοβάται ακόμη, γιατί οι ίδιοι άνθρωποι παραμένουν στην εξουσία», λένε αναλυτές ασφάλειας.
Ο Τραμπ έχει προειδοποιήσει για δεύτερη, μεγαλύτερη στρατιωτική επέμβαση αν υπάρξει ανταρσία. Κάθε κλιμάκωση όμως αυξάνει τον κίνδυνο αποσταθεροποίησης σε μια χώρα γεμάτη ένοπλες ομάδες και ξένες επιρροές.
Μαδούρο, αντιπολίτευση και το κενό εκπροσώπησης
Η δημοκρατική αντιπολίτευση βρίσκεται στο περιθώριο των εξελίξεων. Η Μαρία Κορίνα Ματσάδο, βραβευμένη με Νόμπελ Ειρήνης, κατάφερε να διαφύγει και να παραλάβει το βραβείο της στο Όσλο. Το πολιτικό της κίνημα όμως παραμένει παγωμένο.
Ο Τραμπ την χαρακτήρισε «συμπαθή», αλλά χωρίς επαρκή στήριξη για να αναλάβει τη διακυβέρνηση. Η αντιπολίτευση περιμένει να δει αν οι Ηνωμένες Πολιτείες θα συνεργαστούν με τα απομεινάρια του καθεστώτος ή αν θα ανοίξουν τον δρόμο για πραγματική πολιτική μετάβαση.
Η απομάκρυνση του Μαδούρο ήταν ένα θεαματικό χτύπημα, αλλά όχι η ανατροπή του συστήματος που κυβέρνησε τη Βενεζουέλα για ένα τέταρτο του αιώνα. Όσο ο Καμπέγιο και ο Παδρίνο ελέγχουν τα όπλα, η χώρα θα ισορροπεί ανάμεσα σε ελεγχόμενη μετάβαση και επικίνδυνο χάος.
Αυτό κάνει το στοίχημα της επόμενης μέρας πιο αβέβαιο από ποτέ.
Για την Ουάσιγκτον, το στοίχημα είναι να πειθαρχήσει την παλιά ελίτ χωρίς να προκαλέσει χάος. Η σύλληψη του Μαδούρο απέδειξε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να πλήξουν την κορυφή, αλλά δεν κατέστρεψε τον μηχανισμό.
Γι’ αυτό και, παρά τη λαϊκή αντιπάθεια προς τον Μαδούρο, στους δρόμους της Βενεζουέλας δεν υπήρξαν πανηγυρισμοί. «Ο κόσμος φοβάται ακόμη, γιατί οι ίδιοι άνθρωποι παραμένουν στην εξουσία», λένε αναλυτές ασφάλειας.
Ο Τραμπ έχει προειδοποιήσει για δεύτερη, μεγαλύτερη στρατιωτική επέμβαση αν υπάρξει ανταρσία. Κάθε κλιμάκωση όμως αυξάνει τον κίνδυνο αποσταθεροποίησης σε μια χώρα γεμάτη ένοπλες ομάδες και ξένες επιρροές.
Μαδούρο, αντιπολίτευση και το κενό εκπροσώπησης
Η δημοκρατική αντιπολίτευση βρίσκεται στο περιθώριο των εξελίξεων. Η Μαρία Κορίνα Ματσάδο, βραβευμένη με Νόμπελ Ειρήνης, κατάφερε να διαφύγει και να παραλάβει το βραβείο της στο Όσλο. Το πολιτικό της κίνημα όμως παραμένει παγωμένο.
Ο Τραμπ την χαρακτήρισε «συμπαθή», αλλά χωρίς επαρκή στήριξη για να αναλάβει τη διακυβέρνηση. Η αντιπολίτευση περιμένει να δει αν οι Ηνωμένες Πολιτείες θα συνεργαστούν με τα απομεινάρια του καθεστώτος ή αν θα ανοίξουν τον δρόμο για πραγματική πολιτική μετάβαση.
Η απομάκρυνση του Μαδούρο ήταν ένα θεαματικό χτύπημα, αλλά όχι η ανατροπή του συστήματος που κυβέρνησε τη Βενεζουέλα για ένα τέταρτο του αιώνα. Όσο ο Καμπέγιο και ο Παδρίνο ελέγχουν τα όπλα, η χώρα θα ισορροπεί ανάμεσα σε ελεγχόμενη μετάβαση και επικίνδυνο χάος.
Αυτό κάνει το στοίχημα της επόμενης μέρας πιο αβέβαιο από ποτέ.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου