Τρίτη 6 Ιανουαρίου 2026

Γρίφος η «τύφλωση» του FIR- Γιατί η ΕΕ στέλνει την Ελλάδα στα δικαστήρια για ελλείψεις στην αεροναυτιλία

Σε πλήρη εξέλιξη εξακολουθούν να βρίσκονται οι έρευνες αναφορικά με το πολύωρο μπλακ άουτ στο FIR Αθηνών, την περασμένη Κυριακή.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο Αριστείδης Κορέας, προϊστάμενος της Εισαγγελίας Πλημμελειοδικών Αθηνών, διέταξε τη διενέργεια κατεπείγουσας προκαταρκτικής έρευνας, προκειμένου να διερευνηθεί το ενδεχόμενο της τέλεσης του αδικήματος των επικίνδυνων παρεμβάσεων στη συγκοινωνία αεροσκαφών.


Από την πλευρά του, ο υπουργός Μεταφορών και Υποδομών, Χρίστος Δήμας, σχολίασε στο iEidiseis.gr πως αναμένεται η έκδοση πορίσματος που θα απαντήσει σε σενάρια που διακινούνται αλλά διαψεύδονται. Πάντως, σύμφωνα με όσα ανέφερε στο iEidiseis.gr, ο Κωνσταντίνος Κανδεράκης, πρόεδρος της Ένωσης Ηλεκτρονικών Μηχανικών Ασφάλειας Εναέριας Κυκλοφορίας, οι ενδείξεις δείχνουν ότι το πρόβλημα φαίνεται πως προέκυψε από τηλεπικοινωνιακό δίκτυο.


Το σίγουρο είναι πως το περιστατικό προκάλεσε τεράστια οικονομική ζημία, πλήττοντας παράλληλα την διεθνή εικόνα της χώρας. Μέχρι πάντως να αποσαφηνιστεί τι πραγματικά συνέβη, το περιστατικό αναδεικνύει τα πολλά προβλήματα και ελλείψεις που παρατηρούνται στα ελληνικά αεροδρόμια. Ελλείψεις που όχι μόνο δεν επιτρέπουν τη δημιουργία πολλαπλών επιπέδων ασφαλείας, αλλά παράλληλα, έχουν οδηγήσει στην παραπομπή της χώρας στο Δικαστήριο της Ε.Ε.

«Εκτιμούμε ότι προκλήθηκε από το τηλεπικοινωνιακό δίκτυο»

Σύμφωνα με όσα ανέφερε στο iEidiseis.gr ο Κωνσταντίνος Κανδεράκης, «βάσει όσων είδαμε και βάσει της εμπειρίας μας, η εκτίμησή μας είναι, ότι το πρόβλημα προκλήθηκε από το τηλεπικοινωνιακό δίκτυο, από τις γραμμές μεταφοράς».

Άλλωστε, όπως ανέφερε ο ίδιος, «πέρα από τις ακούσιες ή εκούσιες παρεμβολές, δηλαδή τις συχνότητες που ήταν επιβαρυμένες, είχαμε χάσει και κάποιες τηλεφωνικές συνδέσεις και κάποια μισθωμένα κυκλώματα. Επομένως, ήταν πολυεπίπεδο το πρόβλημα. Πάντως, με τα δεδομένα που έχουμε έως τώρα μπροστά μας, το σίγουρο είναι ότι δεν ευθυνόταν το δικό μας ραδιοτηλεφωνικό σύστημα».

«Αποκαταστάθηκαν με κάποιο μαγικό τρόπο»

Το εντυπωσιακό σύμφωνα με τον κ. Κανδεράκη είναι ότι «με κάποιο μαγικό τρόπο, αποκαταστάθηκαν όλα γύρω στις 5 το απόγευμα. Με τον ίδιο τρόπο που ήρθαν, με τον ίδιο αποκαταστάθηκαν».


Σε ανακοίνωση που εξέδωσε την περασμένη Κυριακή ο Όμιλος ΟΤΕ, ανέφερε πως «νωρίτερα σήμερα η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας ενημέρωσε τον ΟΤΕ για πρόβλημα στις ραδιοσυχνότητες επικοινωνίας των ελληνικών αεροδρομίων. Ο πρώτος έλεγχος δεν κατέδειξε τεχνικό πρόβλημα σε κυκλώματα ΟΤΕ…». Σε νεότερη ανακοίνωση του ομίλου ΟΤΕ, επισημάνθηκε πως «σε συνέχεια ολοκλήρωσης όλων των ελέγχων, ο ΟΤΕ επιβεβαιώνει ότι τα κυκλώματα διασύνδεσης που παρέχει στην Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας, είναι πλήρως λειτουργικά. Ο ΟΤΕ δεν σχετίζεται με κανένα άλλο σύστημα της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας».

Από την πλευρά του, ο κ. Κανδεράκης, σημείωσε πως «το θέμα θα πρέπει να διερευνηθεί και συνεχίζει να διερευνάται. Πάντως, η απλοϊκή εξήγηση που μπορεί να δοθεί, είναι ότι κάποιος βρήκε το μηχάνημα που έπρεπε, πάτησε το κουμπί, έκανε επανεκκίνηση, και ως δια μαγείας διορθώθηκαν όλα, την ίδια στιγμή. Κάποιος θα μπορούσε να πει, ότι αυτός που δημιούργησε την παρεμβολή, την έκοψε. Εγώ δεν θα σταθώ στο συνωμοσιολογικό σενάριο, αλλά το απλοϊκό, που λέει ότι κάποιος, για να αποφύγει την ευθύνη, είπε ότι δεν φταίει. Στη συνέχεια της ημέρας, το έψαξε και πάτησε το σωστό κουμπί, όμως ακόμη δεν ξέρουμε ποιος είναι ο φταίχτης».

«Πολλά σενάρια που διαψεύδονται το ένα μετά το άλλο»

Στο ερώτημα αν το πρόβλημα οφείλεται στο δίκτυο του ΟΤΕ, ο υπουργός Μεταφορών και Υποδομών, Χρίστος Δήμας, σχολίασε στο iEidiseis.gr πως «είναι κάτι που βρίσκεται υπό διερεύνηση. Έχετε ακούσει τις τελευταίες ώρες πολλά διαφορετικά σενάρια που διαψεύδονται το ένα μετά το άλλο. Σενάρια που έχουν κυκλοφορήσει κυρίως από ανθρώπους που λένε πως έχουν πληροφορίες. Θα υπάρξει επίσημο πόρισμα».

«Τίποτα δεν αποκαθιστούσε το πρόβλημα»

Σε ότι αφορά τις ενέργειες που έγιναν τις κρίσιμες ώρες, ο κ. Κανδεράκης σχολίασε πως «δεν κάναμε κάποια εξαναγκασμένη επανεκκίνηση στο σύστημα, παρά επιμέρους ελέγχους, σε επιμέρους μονάδες, σε επιμέρους βαθμίδες, καθώς και ορισμένα reset. Όχι όμως κάτι μαζικό. Πάντως, ότι κάναμε, δεν αποκαθιστούσε το πρόβλημα».

Στη συνέχεια, «αναγκαστήκαμε να στείλουμε κλιμάκια σε βουνοκορφές, σε Υμηττό, Γεράνια Όρη, Πήλιο, Θάσο και Ακαρνανικά Όρη. Στόχος ήταν να δούμε από άκρο σε άκρο τα σημεία ελέγχου, επειδή μόνο στο Ελληνικό μπορούσε να απομονώσουμε το σύστημά μας. Σε ορισμένες περιπτώσεις, κάποιοι πομποί εξακολουθούσαν να εκπέμπουν μόνιμα. Αντίστοιχα, κάποιοι δέκτες εξακολουθούσαν να λαμβάνουν μόνιμα, με αποτέλεσμα να δημιουργείται αυτός ο μόνιμος θόρυβος. Δηλαδή, χάσαμε κάποιες γραμμές, ενώ κάποιες άλλες γραμμές λειτουργούσαν συνεχώς, ήταν σε μόνιμη διέγερση. Ήταν σαν να ήταν συνεχώς πατημένο το κουμπί».

«Το σύστημα δεν έπεσε»

Και μπορεί «αυτό να επιβάρυνε τη λειτουργία του κεντρικού συστήματος», εντούτοις, σύμφωνα με τον κ. Κανδεράκη «το σύστημα δεν έπεσε. Ήμουν μπροστά και το έβλεπα. Κι εμείς έχουμε αναδείξει την παλαιότητα των συστημάτων, όμως στη συγκεκριμένη χρονική στιγμή, το σύστημα άντεξε. Φαινόταν ότι ήταν επιβαρυμένο το ηλεκτρομαγνητικό πεδίο στον αέρα και δημιουργούνταν αυτός ο θόρυβος που παρατηρούσαμε στις συχνότητες, με αποτέλεσμα να τις καταστήσει μη λειτουργικές».

Εναλλακτικό δίκτυο

Αυτό που θα μπορούσε να λύσει το πρόβλημα σύμφωνα με τον κ. Κανδεράκη, «θα ήταν ένα εναλλακτικό δίκτυο, που πρέπει όμως να δούμε με ποιο τρόπο θα μπορούσε να σχεδιαστεί, εξαιτίας του πως είναι στημένες οι τηλεπικοινωνίες στην Ελλάδα».

Παρόλα αυτά, δεν είναι σύμφωνα με τον ίδιο δεδομένο ότι ένα καινούριο σύστημα θα έλυνε το πρόβλημα, καθώς «τα πιο καινούρια συστήματα έχουν άλλες ευπάθειες, όπως τις κυβερνοεπιθέσεις».

Έπεσαν τα emails

Αξιοσημείωτες είναι επίσης αναφορές που δημοσίευσε η εφημερίδα «Τα Νέα», σύμφωνα με τις οποίες, παράλληλα με το γενικευμένο μπαλκ αούτ, είχαν επίσης νεκρώσει τηλέφωνα και e-mails. Όπως σχολίασε ο κ. Κανδεράκης, «αυτό είχε ξεκινήσει από το Σάββατο. Ήταν μια βλάβη που διήρκησε κάποιες ώρες. Υπάρχει ένας σέρβερ με πολλαπλούς σκληρούς δίσκους που όλοι λειτουργούν ως ένας».

Όταν λοιπόν, «αλλάχθηκε ένας δίσκος που ήταν προβληματικός, χρειάστηκε κάποιες ώρες προκειμένου να αποκαταστήσει το λειτουργικό του σύστημα και προέκυψε αυτή η δυσλειτουργία στα e-mail. Δεν μπορώ να πω ότι τα δύο περιστατικά συνδέονται. Πάντως, είναι πιο εύκολο να ελεγχθεί αν υπήρξε κάποιου τύπου επίθεση στη συγκεκριμένη περίπτωση. Όμως, δεν φαίνεται να συνέβη αυτό».

Οι δύο ανακοινώσεις

Στην πρώτη ανακοίνωση που εξέδωσε η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας, έκανε λόγο για «μαζικές παρεμβολές σε όλες τις συχνότητες», ενώ σε δεύτερη ανακοίνωση που εξέδωσε η Υπηρεσία, αναφερόταν σε τεχνικό ζήτημα που παρουσιάστηκε ταυτόχρονα σε πολλαπλές συχνότητες, προερχόμενο από τις τηλεπικοινωνιακές υποδομές.

Από την πλευρά του, ο κ. Κανδεράκης σχολίασε πως «δεν θα απολογηθώ για το εάν ήταν δόκιμοι οι όροι που χρησιμοποίησε η διοίκηση. Οι αρχικές πληροφορίες από την Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων, μιλούσαν για κάποιες παρεμβολές. Ήταν ένα πρωτοφανές περιστατικό και όλοι προσπαθήσαμε να ειδοποιήσουμε τον κόσμο. Το πως βγήκαν προς τα έξω αυτές οι πληροφορίες, είναι άλλο ζήτημα».

«Ο “θόρυβος” προήλθε από διεγέρσεις των πομπών της ΥΠΑ»

Αναφορικά με το γιατί υπήρξαν διαφορετικές διατυπώσεις στις δύο ανακοινώσεις, κύκλοι της ΥΠΑ, σχολίασαν στο iEidiseis.gr πως «οι ανακοινώσεις είναι συμπληρωματικές».

Αναφορικά με τις αιτίες που οδήγησαν στο μπλακ άουτ, οι ίδιοι κύκλοι ανέφεραν πως «το πρόβλημα εκδηλώθηκε με τη μορφή εκτεταμένης χωρικά συνεχούς παρεμβολής “θορύβου”, προερχόμενη από διεγέρσεις των πομπών τα ΥΠΑ, που επηρέασε ταυτόχρονα πολλαπλές συχνότητες του Κέντρου Ελέγχου Περιοχής Αθηνών, αφορά σε τηλεπικοινωνιακές υποδομές, και δεν υπάρχουν ενδείξεις για κυβερνοεπίθεση στα συστήματα της ΥΠΑ, όπως ειπώθηκε από κάποια ΜΜΕ».

Παράλληλα, οι κύκλοι της ΥΠΑ, συμπλήρωσαν πως «συνεχίζεται η ανάλυση των καταγραφών των συστημάτων της ΥΠΑ και του ΟΤΕ για την πλήρη τεκμηρίωση του περιστατικού».

Ενδεχόμενο κυβερνοεπίθεσης

Στο ερώτημα αν αυτό το περιστατικό αναδεικνύει ότι δεν είμαστε προετοιμασμένοι για ενδεχόμενο κυβερνοεπίθεσης, ο κ. Κανδεράκης σημείωσε πως «αν κάτι γίνεται στον αέρα, είναι πολύ δύσκολο να ελεγχθεί. Σε εμπόλεμες περιοχές κάνουν jamming (σ.σ. παρεμβολή) στο σήμα του GPS. Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, μιλάμε για τεχνολογίες ηλεκτρονικού πολέμου. Πώς να προστατευθεί η ΥΠΑ από κάτι τέτοιο;».

«Δεν υπήρξε παρεμβολή από εξωτερική πηγή»

Από την πλευρά τους, κύκλοι της Εθνικής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων, περιορίστηκαν να σχολιάσουν στο iEidiseis πως «δεν υπήρξε κάποια παρεμβολή από εξωτερική πηγή στο σύστημα. Μέχρι εκεί φτάνει ο ρόλος μας».

Παραπομπή στο Δικαστήριο της Ε.Ε.

Πάντως, μέχρι να αποσαφηνιστεί οριστικά που οφείλεται το πρωτοφανές περιστατικό, το σίγουρο είναι πως αναδεικνύονται ξανά οι τεράστιες ελλείψεις που εντοπίζονται στα ελληνικά αεροδρόμια. Άλλωστε, πριν από λιγότερο από ένα μήνα, η Ελλάδα παραπέμφθηκε στο Δικαστήριο της Ε.Ε., εξαιτίας καθυστερήσεων στην εφαρμογή σύγχρονης πλοήγησης στα αεροδρόμια, όπως προβλέπει η ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Όπως ανακοινώθηκε τότε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η παραπομπή αποφασίστηκε «για μη εφαρμογή των αναγκαίων μέτρων για τον σχεδιασμό και τη δημοσίευση διαδικασιών πλοήγησης βάσει επιδόσεων (PBN) στα ελληνικά αεροδρόμια, όπως απαιτείται από τον εκτελεστικό κανονισμό 2018/1048 της Επιτροπής…. Η Ελλάδα δεν έχει δημοσιεύσει τις απαιτούμενες διαδικασίες προσέγγισης PBN σε 44 άκρα διαδρόμων, οι οποίες θα έπρεπε να είχαν δημοσιευθεί έως τον Δεκέμβριο του 2020».

«Περιορισμένη ανταλλαγή από το σύστημα ραντάρ»

Όπως ανέφερε στο iEidiseis.gr ο Παναγιώτης Ψαρός, πρόεδρος της Ένωσης Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας, οι ελλείψεις που παρατηρούνται στα αεροδρόμια, δεν επιτρέπουν να δημιουργηθούν περισσότερα επίπεδα ασφάλειας, οδηγώντας σε ολοένα και περισσότερες καθυστερήσεις στα αεροδρόμια.


Μάλιστα, σύμφωνα με τον κ Ψαρό, «ταυτόχρονα με την παραπομπή στο Δικαστήριο της ΕΕ, λάβαμε και αιτιολογημένη γνώμη για τα ραντάρ. Είναι ένα σκαλοπάτι πριν την παραπομπή της χώρας στο Δικαστήριο της ΕΕ και γι’ αυτό το ζήτημα».

Άλλωστε, «το σύστημα ραντάρ που έχουμε βάλει, είναι από το 1999, επιτρέπει μια περιορισμένη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ αεροσκάφους και ραντάρ. Πρακτικά, μας επιτρέπει να ξεχωρίσουμε ένα αεροπλάνο και το ύψος του. Αν χρειαστούμε κάτι άλλο, ρωτάμε τον πιλότο. Επίσης, πολλά αεροδρόμια δεν έχουν ραντάρ ή την τεχνολογία ραντάρ που απαιτείται».

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου